मुंबई, ५ ऑगस्ट : महाराष्ट्र अन्न व औषध प्रशासनाने (FDA) राज्यभरात Analogue (Non-Dairy) Paneer वर एक वर्षांची तात्काळ बंदी लागू केली आहे. FDA आयुक्त तुकाराम मुंढे यांनी जारी केलेल्या राजपत्र अधिसूचनेनुसार Analogue Paneer चे उत्पादन, प्रक्रिया, पॅकिंग, साठवणूक, वाहतूक, वितरण, घाऊक व किरकोळ विक्री तसेच हॉटेल्स, रेस्टॉरंट्स, Caterers आणि Cloud Kitchens मधील वापरावर बंदी घालण्यात आली आहे.
बंदीमागचे कारण काय?
FDA च्या तपासात गेल्या वर्षभरात तपासण्यात आलेल्या ३०८ Paneer आणि Dairy Analogue नमुन्यांपैकी १०९ नमुने (३५.४%) निकृष्ट किंवा असुरक्षित आढळले. अनेक खाद्य व्यवसाय ग्राहकांना माहिती न देता दुधापासून तयार होणाऱ्या पनीरऐवजी स्वस्त Analogue Paneer वापरत असल्याचेही तपासात उघड झाले.
Analogue Paneer म्हणजे काय?
Analogue Paneer हे दुधाऐवजी वनस्पती तेल, स्टार्च, इमल्सिफायर्स आणि इतर खाद्य मिश्रकांपासून तयार केलेले Non-Dairy उत्पादन आहे. हे पारंपरिक पनीरपेक्षा स्वस्त असते आणि त्यामध्ये प्रथिनांचे प्रमाणही तुलनेने कमी असते. ग्राहकांना याबाबत माहिती न देता ते पनीर म्हणून विकणे ही फसवणूक मानली जाते.
कोणावर लागू होणार बंदी?
ही बंदी हॉटेल्स, रेस्टॉरंट्स, Caterers, Cloud Kitchens, भोजनालये तसेच उत्पादक, वितरक, घाऊक आणि किरकोळ विक्रेते अशा सर्व अन्न व्यवसायांवर लागू असेल. राज्यभरात Analogue Paneer चे उत्पादन, साठवणूक, वाहतूक, वितरण आणि विक्री पूर्णपणे बंद करण्यात आली आहे.
नियम मोडल्यास कठोर कारवाई
FDA ने स्पष्ट केले आहे की, आदेशाचे उल्लंघन करणाऱ्यांचा साठा जप्त करून नष्ट केला जाईल तसेच Food Safety and Standards Act, 2006 अंतर्गत कठोर दंडात्मक कारवाई केली जाईल. उल्लंघनाच्या स्वरूपानुसार दंड, कारावास आणि गंभीर प्रकरणांमध्ये अधिक कठोर शिक्षा होऊ शकते.
ग्राहकांच्या आरोग्याला प्राधान्य
FDA च्या मते, या निर्णयामागचा मुख्य उद्देश ग्राहकांची फसवणूक रोखणे, अन्नसुरक्षा सुनिश्चित करणे आणि दर्जेदार दुग्धजन्य पदार्थ उपलब्ध करून देणे हा आहे. महाराष्ट्र हा छत्तीसगडनंतर Analogue Paneer वर राज्यव्यापी बंदी घालणारे देशातील दुसरे राज्य ठरले आहे.