कल्याण-डोंबिवलीत पथदिव्यांचा बोजवारा; महावितरणच्या नव्या प्रणालीमुळे सिग्नल आणि CCTV यंत्रणाही प्रभावित !

कल्याण, १७ ऑक्टोबर : कल्याण-डोंबिवली महानगरपालिका क्षेत्रातील पथदिव्यांच्या नियंत्रणासाठी महावितरणने सुरू केलेल्या केंद्रीकृत प्रणालीमुळे शहरातील प्रकाशव्यवस्थेत अडचणी निर्माण झाल्याचे समोर आले आहे. सूर्यास्तानंतरही काही भागांतील पथदिवे सायंकाळी साडेसात वाजेपर्यंत सुरू होत नसल्याचे वृत्त आहे. या तांत्रिक अडचणीचा परिणाम केवळ पथदिव्यांपुरता मर्यादित नसून, काही वाहतूक सिग्नल आणि CCTV निगराणी यंत्रणांवरही होत आहे. त्यामुळे रात्रीच्या वेळी वाहनचालक, पादचारी आणि सार्वजनिक सुरक्षेच्या दृष्टीने महत्त्वाच्या यंत्रणांच्या कार्यक्षमतेबाबत प्रश्न निर्माण झाले आहेत.

४१,९०७ पथदिव्यांचे नियंत्रण ८३४ मीटरद्वारे

*लोकसत्ता*च्या वृत्तानुसार, कल्याण-डोंबिवली महानगरपालिका क्षेत्रातील एकूण ४१,९०७ पथदिव्यांचे नियंत्रण महावितरणच्या ८३४ मीटरद्वारे केले जात आहे. यापूर्वी पथदिवे सूर्यास्ताच्या वेळेनुसार सुरू करण्याची व्यवस्था महापालिकेकडे होती. मात्र, नियंत्रण केंद्रीकृत प्रणालीकडे गेल्यानंतर दिवे सुरू होण्याच्या वेळेत अडचणी निर्माण झाल्याचे वृत्तात म्हटले आहे.

केंद्रीकृत नियंत्रण प्रणालीचा उद्देश मोठ्या संख्येने असलेल्या पथदिव्यांचे संचालन एकाच व्यवस्थेतून करणे हा असतो. अशा प्रणालीत वेळेचे नियोजन, मीटरचे नियंत्रण, विद्युत पुरवठा आणि स्थानिक यंत्रणांमधील समन्वय महत्त्वाचा ठरतो. मात्र, कल्याण-डोंबिवलीतील सध्याच्या अडचणींचे नेमके तांत्रिक कारण काय आहे, याबाबत महावितरणकडून सविस्तर अधिकृत स्पष्टीकरण उपलब्ध झाल्याची पुष्टी वृत्तात नाही.

सूर्यास्तानंतरही रस्त्यांवर अंधार; नागरिकांची गैरसोय

शहरातील पथदिवे वेळेवर सुरू न झाल्यास संध्याकाळच्या वर्दळीच्या वेळेत रस्त्यांवर दृश्यमानता कमी होते. कार्यालयातून घरी परतणारे कर्मचारी, शाळा-महाविद्यालयांतून निघणारे विद्यार्थी, पादचारी आणि दुचाकीस्वार यांना अशा परिस्थितीचा सामना करावा लागू शकतो.

कल्याण आणि डोंबिवलीतील मुख्य रस्ते, चौक, अंतर्गत रस्ते आणि वर्दळीच्या भागांमध्ये पुरेसा प्रकाश असणे आवश्यक आहे. रस्त्यावरील खड्डे, अचानक समोर येणारे पादचारी, रस्त्याच्या कडेला उभी असलेली वाहने आणि वळणांवरील अडथळे कमी प्रकाशात वेळेवर दिसत नसल्यास अपघाताचा धोका वाढू शकतो.

मात्र, शहरातील नेमके कोणते रस्ते किंवा प्रभाग सर्वाधिक प्रभावित झाले आणि किती ठिकाणी पथदिवे बंद होते, याची संपूर्ण अधिकृत यादी उपलब्ध वृत्तात देण्यात आलेली नाही. त्यामुळे अडचणीची भौगोलिक व्याप्ती स्पष्ट होण्यासाठी प्रभागनिहाय माहिती आवश्यक आहे.

वाहतूक सिग्नल आणि CCTV यंत्रणांवरही परिणाम

या प्रकरणातील महत्त्वाची बाब म्हणजे पथदिव्यांच्या नियंत्रण व्यवस्थेतील अडचणींचा परिणाम वाहतूक सिग्नल आणि CCTV यंत्रणांवरही झाल्याचे वृत्त आहे. शहरातील वाहतूक नियंत्रण आणि सार्वजनिक सुरक्षेसाठी या दोन्ही यंत्रणा महत्त्वाच्या आहेत.

वाहतूक सिग्नल योग्य प्रकारे कार्यरत नसल्यास चौकांमध्ये वाहनांच्या हालचालींमध्ये गोंधळ निर्माण होऊ शकतो. विशेषतः कार्यालयीन वेळा, बाजारपेठांजवळील चौक आणि मोठ्या वाहतुकीच्या मार्गांवर सिग्नलची कार्यक्षमता महत्त्वाची असते.

त्याचप्रमाणे CCTV कॅमेऱ्यांच्या कार्यक्षमतेवर परिणाम झाल्यास घटनांचे निरीक्षण, वाहतूक व्यवस्थापन आणि एखाद्या घटनेनंतर उपलब्ध होणाऱ्या दृश्य पुराव्यांवर परिणाम होण्याची शक्यता असते. तथापि, सर्व CCTV कॅमेरे बंद पडले होते किंवा संपूर्ण शहरातील निगराणी व्यवस्था ठप्प झाली होती, असा निष्कर्ष उपलब्ध वृत्तावरून काढता येत नाही.

महापालिकेकडे दररोज ७० ते ८० तक्रारी

नव्या नियंत्रण व्यवस्थेमुळे निर्माण झालेल्या अडचणींचा परिणाम महापालिकेच्या तक्रार निवारण व्यवस्थेवरही झाला आहे. *लोकसत्ता*च्या वृत्तानुसार, पथदिव्यांबाबत महापालिकेच्या अभियंत्यांना दररोज सुमारे ७० ते ८० तक्रारींना उत्तर द्यावे लागत आहे.

या तक्रारींची संख्या पाहता पथदिव्यांची समस्या नागरिकांसाठी लक्षणीय गैरसोयीची ठरत असल्याचे दिसते. मात्र, या सर्व तक्रारी स्वतंत्र ठिकाणांवरील आहेत की काही तक्रारी एकाच समस्येशी संबंधित आहेत, याची माहिती उपलब्ध नाही.

तक्रारींचे वर्गीकरण करून कोणत्या भागात दिवे सुरू होत नाहीत, कोणत्या ठिकाणी विद्युत पुरवठ्याची समस्या आहे आणि कुठे नियंत्रण प्रणालीतील दोष आहे, हे निश्चित करणे महत्त्वाचे ठरणार आहे. त्यानुसार प्राधान्यक्रम ठरवून दुरुस्ती केल्यास नागरिकांची गैरसोय कमी करता येऊ शकते.

महावितरणच्या मुंबईतील नियंत्रण केंद्रातून संचालन

वृत्तानुसार, पथदिव्यांची केंद्रीकृत नियंत्रण व्यवस्था महावितरणच्या मुंबईतील प्रकाशगड कार्यालयातून नियंत्रित केली जात आहे. महापालिकेने पथदिवे वेळेत सुरू करण्याबाबत महावितरणला सूचना दिल्याचेही वृत्तात नमूद आहे.

या व्यवस्थेत स्थानिक पातळीवरील तक्रार, विद्युत पुरवठ्याची स्थिती आणि केंद्रीकृत प्रणालीतील आदेश यांच्यात समन्वय असणे आवश्यक आहे. नियंत्रण केंद्रातून दिवे सुरू करण्याचे आदेश दिले गेले तरी स्थानिक मीटर, विद्युत जोडणी किंवा संबंधित उपकरणांमध्ये तांत्रिक बिघाड असल्यास समस्या कायम राहू शकते. हे संभाव्य तांत्रिक मुद्दे असून, कल्याण-डोंबिवलीतील प्रत्यक्ष बिघाडाचे कारण अधिकृत तपासणीतून स्पष्ट होणे आवश्यक आहे.

त्यामुळे महावितरणने नियंत्रण प्रणालीतील त्रुटींचे निदान करून पथदिवे वेळेत सुरू होतील याची खात्री करणे गरजेचे आहे. त्याचबरोबर महापालिकेने नागरिकांकडून मिळणाऱ्या तक्रारींची नोंद, त्यावरील कार्यवाही आणि समस्या सोडवण्यासाठी लागणारा वेळ यांचे नियमित निरीक्षण करणे आवश्यक आहे.

KDMC आणि महावितरणमध्ये समन्वयाची गरज

कल्याण-डोंबिवलीतील पथदिवे, वाहतूक सिग्नल आणि CCTV यंत्रणा सुरळीत ठेवण्यासाठी महापालिका आणि महावितरण यांच्यात स्पष्ट जबाबदारी आणि प्रभावी समन्वय असणे आवश्यक आहे.

या समस्येवर उपाय म्हणून पुढील बाबी महत्त्वाच्या ठरू शकतात:

• नियंत्रण प्रणालीची तांत्रिक तपासणी: पथदिवे वेळेवर सुरू न होण्याचे मूळ कारण शोधणे.

• प्रभागनिहाय तपासणी: कोणत्या भागात किती पथदिवे बंद आहेत, याची नोंद तयार करणे.

• सिग्नल आणि CCTV ची स्वतंत्र पडताळणी: या यंत्रणा प्रकाशव्यवस्थेतील अडचणींमुळे प्रभावित झाल्या आहेत का, हे तपासणे.

• तातडीची दुरुस्ती: मुख्य रस्ते, चौक आणि अपघातप्रवण ठिकाणांना प्राधान्य देणे.

• तक्रार निवारणाचे वेळापत्रक: नागरिकांच्या तक्रारींवर कार्यवाही कधी पूर्ण होईल, याबाबत स्पष्ट माहिती देणे.

• नियमित देखरेख: केंद्रीकृत प्रणाली सुरू झाल्यानंतरही पथदिवे सूर्यास्तानंतर वेळेत सुरू होत आहेत का, हे तपासणे.

या उपाययोजना म्हणजे सुचवलेले संभाव्य उपाय आहेत; त्यांची अंमलबजावणी झाली असल्याची अधिकृत पुष्टी उपलब्ध नाही.

नागरिकांच्या सुरक्षिततेसाठी तातडीने सुधारणा आवश्यक

पथदिव्यांची व्यवस्था ही केवळ शहराच्या सौंदर्याशी संबंधित बाब नाही. ती रस्त्यावरील सुरक्षितता, वाहतूक नियंत्रण आणि सार्वजनिक ठिकाणांवरील दृश्यमानतेशी थेट संबंधित आहे. त्याचप्रमाणे CCTV आणि वाहतूक सिग्नल हे शहराच्या दैनंदिन व्यवस्थापनाचा महत्त्वाचा भाग आहेत.

केंद्रीकृत प्रणालीमुळे नियंत्रण सुलभ होणे अपेक्षित असले, तरी तिच्या अंमलबजावणीदरम्यान निर्माण होणाऱ्या अडचणींचा परिणाम नागरिकांच्या सुरक्षिततेवर होऊ नये. त्यामुळे महावितरण आणि KDMC यांनी तांत्रिक समस्यांचे निराकरण करून पथदिवे, सिग्नल आणि CCTV यंत्रणा सुरळीत सुरू असल्याची खात्री करणे महत्त्वाचे आहे.

थोडक्यात

• कल्याण-डोंबिवलीत महावितरणच्या केंद्रीकृत नियंत्रण प्रणालीमुळे पथदिवे वेळेवर सुरू होण्यात अडचणी.

• शहरातील ४१,९०७ पथदिव्यांचे नियंत्रण ८३४ मीटरद्वारे केले जात असल्याचे वृत्त.

• सूर्यास्तानंतर काही भागांत सायंकाळी साडेसातपर्यंत पथदिवे सुरू होत नसल्याची नोंद.

• वाहतूक सिग्नल आणि CCTV यंत्रणांवरही परिणाम झाल्याचे वृत्त.

• महापालिका अभियंत्यांना दररोज ७० ते ८० तक्रारी येत असल्याचे नमूद.

• महावितरणची नियंत्रण व्यवस्था मुंबईतील प्रकाशगड कार्यालयातून चालवली जात आहे.

• महापालिकेने महावितरणला पथदिवे वेळेत सुरू करण्याबाबत सूचना दिल्याचे वृत्त.

• तांत्रिक बिघाडाचे नेमके कारण आणि संपूर्ण दुरुस्तीबाबत अधिकृत माहिती अद्याप स्पष्ट नाही.