कल्याण, १० सप्टेंबर : कल्याण पश्चिमेत भटक्या कुत्र्यांच्या हल्ल्यांची मालिका पुन्हा समोर आली असून काही तासांच्या अंतरात सहा जणांना कुत्र्यांनी चावा घेतल्याची घटना घडली आहे. खडकपाडा सर्कल आणि Fish Market परिसरात या घटना घडल्या. जखमींमध्ये दोन ते तीन शालेय विद्यार्थी तसेच KDMC च्या एका महिला स्वच्छता कर्मचाऱ्याचा समावेश असल्याचे वृत्त आहे. सर्व जखमींना उपचारासाठी रुक्मिणीबाई रुग्णालयात दाखल करण्यात आले. घटनेनंतर KDMC ने Dog Catching Squad तैनात करून दोन भटक्या कुत्र्यांना पकडले.
काही तासांत सहा जणांना कुत्र्यांचा चावा
खडकपाडा सर्कल आणि कल्याण पश्चिमेतील Fish Market परिसरात अल्पावधीतच कुत्र्यांच्या हल्ल्यांच्या घटना घडल्याने परिसरात भीतीचे वातावरण निर्माण झाले. एकाच परिसरात काही तासांच्या अंतराने सहा जण जखमी होणे ही बाब नागरिकांच्या सुरक्षेच्या दृष्टीने गंभीर मानली जात आहे.
या घटनांमध्ये शाळकरी मुलांचा समावेश असल्याने पालकांची चिंता विशेषतः वाढली आहे. रस्त्यावरून शाळेत जाणारी मुले, खेळण्यासाठी घराबाहेर पडणारे विद्यार्थी तसेच पायी जाणारे नागरिक यांच्या सुरक्षेचा प्रश्न पुन्हा ऐरणीवर आला आहे.
विद्यार्थ्यांसह महिला स्वच्छता कर्मचारी जखमी
या हल्ल्यांमध्ये दोन ते तीन शालेय विद्यार्थ्यांना तसेच KDMCच्या एका महिला स्वच्छता कर्मचाऱ्याला कुत्र्यांनी चावा घेतल्याची माहिती समोर आली आहे. नागरिकांच्या दैनंदिन हालचालींच्या परिसरातच या घटना घडल्याने भटक्या कुत्र्यांचा प्रश्न केवळ रस्त्यावरील त्रासापुरता मर्यादित नसून सार्वजनिक सुरक्षेशी संबंधित असल्याचे पुन्हा स्पष्ट झाले आहे.
जखमींना तातडीने रुक्मिणीबाई रुग्णालयात नेण्यात आले. तेथे त्यांच्यावर उपचार करण्यात आले. उपलब्ध वृत्तानुसार उपचारानंतर जखमींना रुग्णालयातून सोडण्यात आले.
KDMC चा Dog Catching Squad सक्रिय
घटनांची माहिती मिळताच कल्याण-डोंबिवली महानगरपालिकेच्या Dog Catching Squad ने कारवाई सुरू केली. पथकाने दोन भटक्या कुत्र्यांना पकडले असल्याची माहिती KDMC कडून देण्यात आली आहे. मात्र, नागरिकांच्या मते केवळ काही कुत्र्यांना पकडणे हा या समस्येवरील कायमस्वरूपी उपाय ठरू शकत नाही.
भटक्या कुत्र्यांची संख्या, त्यांचे निर्बीजीकरण, Anti-Rabies Vaccination आणि नागरिकांच्या तक्रारींवर तातडीने होणारी कारवाई या सर्व बाबींचा एकत्रित विचार करणे आवश्यक असल्याची मागणी आता पुढे येत आहे.
ऑगस्टमधील मोठ्या Dog Bite घटनांची पार्श्वभूमी
कल्याण-डोंबिवली शहरात भटक्या कुत्र्यांच्या हल्ल्यांचा प्रश्न यापूर्वीही गंभीर स्वरूपात समोर आला आहे. ऑगस्टमध्ये कल्याणमध्ये अवघ्या २४ तासांत १६० हून अधिक Dog Bite प्रकरणे नोंदवल्याचे वृत्त आले होते. रुक्मिणीबाई रुग्णालयातही मोठ्या संख्येने रुग्ण उपचारासाठी दाखल झाले होते. त्यावेळी खडकपाडा परिसरातील काही भागांमध्ये मोठ्या प्रमाणात नागरिकांना कुत्र्यांनी चावा घेतल्याची माहिती समोर आली होती.
त्या घटनेनंतर KDMC ने Dog Catching, निर्बीजीकरण आणि लसीकरणाची कार्यवाही वाढवण्याचे निर्देश दिले होते. त्यामुळे सप्टेंबरमध्ये पुन्हा काही तासांत सहा जणांना चावा घेतल्याची घटना घडल्याने पूर्वी करण्यात आलेल्या उपाययोजनांचा प्रत्यक्ष परिणाम किती झाला, हा प्रश्न पुन्हा उपस्थित होत आहे.
निर्बीजीकरण आणि लसीकरणाची प्रभावी अंमलबजावणी आवश्यक
भटक्या कुत्र्यांच्या संख्येवर नियंत्रण ठेवण्यासाठी Animal Birth Control अंतर्गत निर्बीजीकरण, तसेच Rabies प्रतिबंधासाठी लसीकरण या उपाययोजना महत्त्वाच्या आहेत. मात्र, या उपाययोजनांची केवळ संख्या किंवा मोहिमेची घोषणा न करता त्यांची सातत्यपूर्ण आणि परिसरनिहाय अंमलबजावणी किती प्रभावी आहे, याकडे लक्ष देणे आवश्यक ठरते.
विशेषतः ज्या भागातून वारंवार Dog Bite च्या तक्रारी येतात, त्या ठिकाणी कुत्र्यांची ओळख, निर्बीजीकरण आणि लसीकरणाची नोंद, आक्रमक वर्तन करणाऱ्या कुत्र्यांवर कायदेशीर चौकटीत तातडीची कारवाई आणि नागरिकांच्या तक्रारींचे व्यवस्थापन यासाठी स्वतंत्र यंत्रणा अधिक प्रभावीपणे राबवण्याची गरज आहे.
शाळकरी मुलांच्या सुरक्षेचा प्रश्न ऐरणीवर
या घटनेतील सर्वात चिंताजनक बाब म्हणजे शालेय विद्यार्थ्यांचा हल्ल्यात झालेला समावेश. लहान मुलांना भटक्या कुत्र्यांच्या वर्तनाचा अंदाज घेणे किंवा हल्ल्याच्या वेळी स्वतःचा बचाव करणे अनेकदा कठीण जाते. त्यामुळे शाळा, खेळाची मैदाने, गृहनिर्माण सोसायट्या, बाजारपेठा आणि रहदारीच्या रस्त्यांच्या परिसरातील कुत्र्यांच्या हालचालींवर विशेष लक्ष देणे गरजेचे आहे.
पालकांमध्ये भीती निर्माण होण्यामागे केवळ एखादी स्वतंत्र घटना नसून अल्पावधीत वारंवार घडणाऱ्या Dog Bite घटनांची मालिका कारणीभूत ठरत आहे. त्यामुळे नागरिकांच्या तक्रारींकडे घटना घडल्यानंतर नव्हे, तर तक्रार प्राप्त होताच प्रशासनाने तातडीने लक्ष देणे महत्त्वाचे ठरेल.
नागरिकांच्या सुरक्षेसोबत प्राण्यांच्या व्यवस्थापनाचाही समतोल
भटक्या कुत्र्यांच्या प्रश्नावर कायमस्वरूपी तोडगा काढताना नागरिकांची सुरक्षितता आणि प्राण्यांचे व्यवस्थापन या दोन्ही बाबींचा कायदेशीर आणि शास्त्रीय पद्धतीने विचार करणे आवश्यक आहे. निर्बीजीकरण, लसीकरण, कुत्र्यांची नोंद आणि सातत्यपूर्ण देखरेख या उपाययोजनांना नियमित स्वरूप देणे गरजेचे आहे.
केवळ हल्ल्यानंतर कुत्रे पकडण्याची कारवाई करण्याऐवजी ज्या भागात वारंवार तक्रारी येतात तेथे प्रतिबंधात्मक उपाययोजना वाढवल्यास अशा घटनांना आळा घालण्यास मदत होऊ शकते.
कल्याणमध्ये पुन्हा नागरिक सुरक्षेचा प्रश्न
खडकपाडा सर्कल आणि Fish Market परिसरातील ताज्या घटनांमुळे कल्याण पश्चिमेतील भटक्या कुत्र्यांचा प्रश्न पुन्हा ऐरणीवर आला आहे. सहा जणांना काही तासांत चावा घेण्याची घटना, त्यात विद्यार्थ्यांचा आणि महिला स्वच्छता कर्मचाऱ्याचा समावेश आणि त्यानंतर दोन कुत्र्यांना पकडण्याची KDMC ची कारवाई, या सर्व पार्श्वभूमीवर आता पुढील प्रतिबंधात्मक उपाययोजना किती प्रभावीपणे राबवल्या जातात, याकडे नागरिकांचे लक्ष लागले आहे.
थोडक्यात : कल्याण पश्चिमेतील खडकपाडा सर्कल आणि Fish Market परिसरात काही तासांच्या अंतरात सहा जणांना भटक्या कुत्र्यांनी चावा घेतला. जखमींमध्ये दोन ते तीन शालेय विद्यार्थी आणि KDMC ची महिला स्वच्छता कर्मचारी असल्याचे वृत्त आहे. सर्व जखमींवर रुक्मिणीबाई रुग्णालयात उपचार करण्यात आले असून KDMC च्या Dog Catching Squadने दोन कुत्र्यांना पकडले आहे. या घटनेमुळे भटक्या कुत्र्यांचे निर्बीजीकरण, Anti-Rabies Vaccination आणि प्रभावी नियंत्रण यंत्रणेची गरज पुन्हा अधोरेखित झाली आहे.