ठाणे, १ सप्टेंबर : राज्यातील वाढते रस्ते अपघात आणि अपघाती मृत्यू रोखण्यासाठी महाराष्ट्र सरकारने ₹२५० कोटींची आधुनिक Traffic Management System उभारण्याची योजना जाहीर केली आहे. ही यंत्रणा २०२६-२७ या आर्थिक वर्षात कार्यान्वित करण्याचे नियोजन असल्याची माहिती परिवहनमंत्री प्रताप सरनाईक यांनी ठाण्यात दिली. याचवेळी ठाणे पोलिसांच्या ‘Traffic School on Wheels’ या फिरत्या रस्ता सुरक्षा प्रशिक्षण उपक्रमाचाही शुभारंभ करण्यात आला.
गडकरी रंगायतनातून ‘Traffic School on Wheels’ सुरू
ठाणे पोलीस आयुक्तालय आणि ठाणे शहर वाहतूक शाखेतर्फे ‘Road Safety Campaign 2026’ अंतर्गत हा उपक्रम सुरू करण्यात आला. गडकरी रंगायतन येथे झालेल्या कार्यक्रमात परिवहनमंत्री प्रताप सरनाईक यांच्या हस्ते या फिरत्या Traffic School चे उद्घाटन झाले.
ही व्हॅन थेट शाळा आणि नागरिकांपर्यंत पोहोचून वाहतूक नियम, सुरक्षित वाहनचालक पद्धती आणि रस्ता सुरक्षेबाबत जनजागृती करणार आहे.
दररोज दोन शाळांना भेट
‘Traffic School on Wheels’ ही फिरती व्हॅन दररोज दोन शाळांना भेट देणार आहे. प्रत्येक व्हॅनमध्ये एक वाहतूक पोलीस अधिकारी आणि चार कर्मचारी तैनात असतील.
भविष्यात या उपक्रमाचा विस्तार मोठ्या गृहनिर्माण सोसायट्यांपर्यंत करण्याचेही नियोजन आहे.
४० लघुचित्रफितींमधून रस्ता सुरक्षेचे धडे
या मोबाइल Traffic School मध्ये स्क्रीनची सुविधा असून, रस्ता सुरक्षेशी संबंधित ४० लघुचित्रफिती दाखवण्यात येणार आहेत.
प्रत्यक्ष उदाहरणे आणि चित्रफितींच्या माध्यमातून विद्यार्थ्यांना वाहतूक नियम समजावून सांगण्यात येतील. त्यामुळे केवळ व्याख्यान न देता दृश्य माध्यमातून वाहतूक शिस्तीचे प्रशिक्षण देण्याचा प्रयत्न केला जाणार आहे.
प्रत्येक RTO जवळ ‘धर्मवीर आनंद दिघे Traffic Park’
राज्य सरकारने महाराष्ट्रातील प्रत्येक Regional Transport Office जवळ ‘धर्मवीर आनंद दिघे Traffic Park’ उभारण्याची योजनाही जाहीर केली आहे.
या Traffic Park मध्ये विशेषतः मुलांना प्रत्यक्ष वातावरणात वाहतूक नियम, रस्त्यावरील चिन्हे आणि सुरक्षित वर्तन शिकता येणार आहे.
प्रत्येक जिल्ह्यात फिरती Traffic School?
ठाण्यात सुरू झालेल्या या उपक्रमाचा विस्तार संपूर्ण महाराष्ट्रात करण्याचा सरकारचा मानस आहे.
परिवहनमंत्री प्रताप सरनाईक यांनी मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्याशी चर्चा करून जिल्हा नियोजन व विकास समितीच्या निधीतून प्रत्येक जिल्ह्याला अशा प्रकारची व्हॅन उपलब्ध करून देण्याची शक्यता तपासणार असल्याचे सांगितले.
२०२३ मधील अपघाती मृत्यूंची गंभीर आकडेवारी
रस्ता सुरक्षेच्या गरजेवर भर देताना सरनाईक यांनी २०२३ मधील अपघातांची आकडेवारीही मांडली.
महाराष्ट्रात त्या वर्षी सुमारे १५,४३४ जणांचा रस्ते अपघातांत मृत्यू झाला. यामध्ये सुमारे ७,७८२ दुचाकीस्वार आणि १,८७५ पादचाऱ्यांचा समावेश असल्याचे वृत्त आहे.
यामुळे पादचारी आणि दुचाकीस्वारांच्या सुरक्षेला रस्ता सुरक्षा धोरणात विशेष महत्त्व देण्याची गरज अधोरेखित झाली आहे.
शाळेच्या अभ्यासक्रमात Traffic Rules?
कार्यक्रमादरम्यान आमदार संजय केळकर यांनी शालेय अभ्यासक्रमात वाहतूक नियमांचा स्वतंत्र धडा समाविष्ट करण्याची मागणी केली.
लहान वयापासूनच विद्यार्थ्यांमध्ये वाहतूक शिस्त आणि रस्ता सुरक्षेबाबत जागरूकता निर्माण झाल्यास भविष्यात त्याचा व्यापक परिणाम होऊ शकतो, अशी भूमिका मांडण्यात आली.
वाहनचालकांनी ‘अतिआत्मविश्वास’ टाळावा
ठाणे पोलीस सहआयुक्त डॉ. ज्ञानेश्वर चव्हाण यांनी वाहनचालकांना वाहन चालवताना अतिआत्मविश्वास आणि बेफिकिरी टाळण्याचे आवाहन केले.
वाहतूक नियमांचे पालन हे केवळ पोलिसांची जबाबदारी नसून प्रत्येक नागरिकाची सामूहिक जबाबदारी असल्याचा संदेश या मोहिमेतून देण्यात येत आहे.
₹२५० कोटींच्या Traffic System मध्ये तंत्रज्ञानावर भर
नवीन Traffic Management System परदेशात वापरल्या जाणाऱ्या आधुनिक पद्धतींच्या धर्तीवर विकसित करण्याचे सरकारचे नियोजन आहे. मात्र या प्रणालीचे अंतिम तांत्रिक स्वरूप आणि राज्यभरातील अंमलबजावणीचा सविस्तर आराखडा अद्याप जाहीर झालेला नाही.
या यंत्रणेचा उद्देश वाहतूक व्यवस्थापन सुधारण्यासोबतच अपघातप्रवण ठिकाणी अधिक प्रभावी नियंत्रण आणि रस्ता सुरक्षेला तंत्रज्ञानाची जोड देणे हा आहे.
जनजागृतीसोबत प्रत्यक्ष अंमलबजावणीही महत्त्वाची
मोबाइल Traffic School आणि Traffic Parks मुळे जनजागृती वाढण्यास मदत होऊ शकते. मात्र अपघात कमी करण्यासाठी रस्त्यांची सुरक्षित रचना, पादचारी सुविधा, योग्य वेग नियंत्रण, वाहतूक नियमांची काटेकोर अंमलबजावणी आणि अपघातप्रवण ठिकाणांवर तातडीची उपाययोजना यांचीही आवश्यकता राहणार आहे.
थोडक्यात : महाराष्ट्र सरकारने रस्ते अपघात आणि मृत्यू कमी करण्यासाठी ₹२५० कोटींची आधुनिक Traffic Management System २०२६-२७ मध्ये कार्यान्वित करण्याचे नियोजन केले आहे. ठाण्यात याच मोहिमेअंतर्गत ‘Traffic School on Wheels’ सुरू करण्यात आली असून, एक अधिकारी आणि चार कर्मचारी असलेली व्हॅन दररोज दोन शाळांना भेट देणार आहे. व्हॅनमध्ये ४० रस्ता सुरक्षा लघुचित्रफिती दाखवण्यासाठी स्क्रीन आहे. याशिवाय राज्यातील प्रत्येक RTO जवळ ‘धर्मवीर आनंद दिघे Traffic Park’ उभारण्याची योजना आहे.